ANNE SÜTÜ VE
ÖNEMİ
Yeni doğan bebek için en ideal besin anne sütüdür. Çocuğun
anne sütü ile beslenmesinin sayısız yararlan vardır. Doğumdan
hemen sonra emzirmeye başlayan annenin önceleri az miktarda
gelen sütü, bebeğin emme uyarısı ile kısa zamanda artacaktır.
Anne Sütünün Özellikleri:
- Anne sütü tek başına ilk 4-6 ayda D vitamini dışında bebeğin
tüm besin ihtiyaçlarınıkarşılar.
- İnek sütüne ve hazır mamalara göre sindirimi çok daha
kolaydır. Çünkü anne sütü bebekte bulunmayan ve sindirime
yardımcı olan enzimleri (lipaz, amilaz gibi) içerir.
- Bebeğin büyüme ve gelişmesi için gerekli minerallerin
(çinko, demir) emilimini
kolaylaştırır.
- Anne sütünde bebeğin büyümesinde çok önemli olan madde (linoleik
asit) inek sütünden 8 kat daha fazladır.
- Protein ve mineral miktarı inek sütüne göre daha azdır.
Ancak anne sütündeki bu miktar, bebeğin ihtiyacını karşılamaya
yeterlidir. Ayrıca fazla protein ve mineralin idrarla atılması
gerekmediği için, anne sütü ile beslenen bebeklerde, böbreğin
yükü hafifler.
- Anne sütündeki antikorlar bebeği mikroplu hastalıklara karşı
korur. Bu nedenle anne sütü ile beslenen bebekler ishal,
öksürük, nezle ve diğer sık görülen bulaşıcı hastalıklara daha
az yakalanır.
- Anne sütünün içerdiği yağ miktarı emme süresine bağlı olarak
değişir. Öğünün sonunda gelen sütün yağ miktarı daha fazladır
ve bebekte tokluk hissine yol açar. Bu durum bebeğin şişman
olmasını önler. Böylece ileri yaşlarda ortaya çıkabilecek
ateroskleroz (damar hastalıkları) ve şişmanlığın neden
olabileceği diğer hastalıklardan bebeği korur.
- Anne sütündeki kolesterol miktarı hazır mama yada inek
sütüne oranla daha yüksektir. Ancak bu yüksek kolesterol
miktarı ilk aylarda gerekli enzim sistemlerini geliştirir.
Böylece ileri yaşlarda ateroskleroza yol açan yağların
birikimini önlemek açısından çok önemlidir.
- Anne sütündeki laktoz miktarı çok yüksektir. Laktoz
kalsiyumun emilimini arttırır. Bağırsakta vücut için yararlı
olan laktobasillerin üremesini sağlar.
- Vitamin özellikle A ve C vitaminleri inek sütüne oranla daha
yüksektir.
- Anne sütü her zaman temiz ve hazır bir besindir. Hazırlama
ısıtma gibi zorlukları yoktur.
- Yapay beslenen bebeklerde görülen süt allerjisi anne sütü
ile beslenen bebeklerde görülmez. Çünkü inek sütünde bulunan
allerjen proteinler anne sütünde yoktur.
- Pişikler anne sütü ile beslenen bebeklerde daha az görülür.
- Süt salgılama süreci uterus kontraksiyonuna yol açar. Bu
nedenle doğumdan sonra anne emzirmeye ne kadar erken başlarsa
uterus o kadar kısa sürede küçülür ve normal haline döner.
- Bebeğini kendi sütü ile besleme anne-çocuk ilişkisini
kuvvetlendirerek bebeğin duygusal doyumunu sağlar.
- Erken (preterm) doğum yapan annelerin süt bileşimi miyadmda
doğum yapanlardan farklıdır. Daha fazla protein ve tuz içerir.
Bu farklılık preterm bebeğin ihtiyacını karşılamaya uygundur.
Kolostrum (ağız sütü) ve Üstünlükleri
Memede ilk yapılan koyu kıvamlı ve sarımsı renkte süte
kolostrum denir. Doğumdan sonra ilk üç gün salgılanır. Bazen
gebelik sırasında da göğüslerden salgılanır. Bazı yörelerde bu
süt bebeklere verilmemektedir. Bu kesinlikle yanlış bir
uygulamadır. Kolosturum bebekler için çok yararlıdır.
- Bebeği sık görülen enfeksiyon hastalıklarına karşı korur.
Çünkü koruyucu antikorlardan çok zengindir.
- Kolosturum, daha sonra salgılanan süte göre protein, mineral
ve vitaminlerden zengin, yağve karbonhidrattan fakirdir.
- Bağırsak hareketlerini uyarıcı etkisi vardır. Bu da bebeğin
mekonyumunu kolayca çıkarmasını sağlar.
Bu nedenle doğumdan sonra ilk yarım saat içinde bebek
emzirilmesi için anneye verilmelidir. Başlangıçta az miktarda
gelen ağız sütü bebek için yeterlidir. Bebek emdikçe miktarı
giderek artar.
Kaynak:Sağlık
bakanlığı tarafından hazırlanan " toplumun beslenmede
bilinçlendirilmesi "adlı kitaptan alınmıştır.